Umowa darowizny

Darowiznę mieszkania, domu, działki albo udziału w nieruchomości podpisuje się u notariusza. Przygotujemy umowę, wyjaśnimy, czy trzeba będzie zapłacić podatek, i opowiemy, czym darowizna różni się od dożywocia albo zapisu w testamencie.

Kiedy potrzebny jest notariusz

Według Kodeksu cywilnego darczyńca powinien złożyć swoje oświadczenie w formie aktu notarialnego. Jeśli jednak od razu przekaże to, co obiecał, umowa jest ważna także bez notariusza. Dlatego darowizna pieniędzy przelewem nie wymaga wizyty w kancelarii. Inaczej jest z nieruchomością: jej własność można przenieść wyłącznie aktem notarialnym.

Podatek przy darowiźnie w rodzinie

Małżonek, dzieci, wnuki, rodzice, dziadkowie, rodzeństwo, pasierb, ojczym i macocha nie płacą podatku od darowizny. Jeśli darowizna jest zawierana u notariusza, nie trzeba też składać w urzędzie skarbowym formularza SD-Z2, bo zwolnienie notariusz zaznacza w akcie. Dalsza rodzina i osoby obce płacą podatek według II albo III grupy. Pobieramy go przy podpisaniu, więc nie trzeba osobno chodzić do urzędu.

Darowizna, dożywocie, testament

Mieszkanie można przekazać dziecku na kilka sposobów. Po darowiźnie obdarowany od razu staje się właścicielem, a darczyńca może zastrzec sobie prawo do mieszkania w lokalu do końca życia (służebność). Przy umowie dożywocia nabywca zobowiązuje się opiekować zbywcą i go utrzymywać. Testament zaczyna działać dopiero po śmierci. Notariusz nie może doradzać jednej stronie, ale wyjaśni, jak każde z tych rozwiązań wpływa na podatki i późniejszy zachowek.

Dokumenty i koszty

Potrzebne będą dowody osobiste, numer księgi wieczystej i dokumenty dotyczące samej nieruchomości (szczegóły w zakładce Wymagane dokumenty). Taksę liczymy od wartości nieruchomości, do tego dochodzi VAT, opłata sądowa za wpis w księdze i ewentualnie podatek. Stawki są w zakładce Opłaty notarialne.

Najczęściej zadawane pytania

Czy darowizna w rodzinie jest opodatkowana?

Najbliższa rodzina (małżonek, dzieci i wnuki, rodzice i dziadkowie, pasierb, rodzeństwo, ojczym i macocha) jest zwolniona z podatku od darowizn. Gdy umowę podpisuje się u notariusza, nie trzeba niczego zgłaszać w urzędzie skarbowym, bo zwolnienie notariusz zaznacza w akcie.

Czy darowiznę pieniędzy trzeba zawierać u notariusza?

Nie, jeśli pieniądze zostaną od razu przekazane. Żeby najbliższa rodzina nie zapłaciła podatku, trzeba jednak przelać pieniądze na konto obdarowanego i w ciągu 6 miesięcy zgłosić darowiznę w urzędzie skarbowym na formularzu SD-Z2. Notariusz jest potrzebny wtedy, gdy darowizna ma zostać przekazana dopiero w przyszłości.

Czy notariusz doradza, którą opcję wybrać?

Notariusz jest bezstronny i nie reprezentuje żadnej ze stron. Musi natomiast wyjaśnić wszystkim, jakie skutki prawne ma dana czynność. Chętnie wytłumaczymy różnice, na przykład między darowizną a umową dożywocia, ale decyzję podejmują Państwo.